Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Πολιτικής Προστασίας των ΗΠΑ (FAA) ήρε την απαγόρευση απογείωσης αεροσκαφών που είχε επιβάλει σε όλα τα αμερικανικά αεροδρόμια λόγω προβλήματος στις επικοινωνίες, το οποίο προκάλεσε χάος στις αερομεταφορές και τη μεγαλύτερη σε διάρκεια παράλυση σε εθνικό επίπεδο μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001.
Ο υπουργός Μεταφορών Σον Ντάφι ανακοίνωσε ότι ο αμερικανικός εναέριος χώρος άνοιξε στις 20:15 ώρα Ανατολικής Ακτής (03:15 ώρα Ελλάδας), αλλά προειδοποίησε ότι οι αναχωρήσεις των πτήσεων θα ξεκινήσουν σταδιακά και ότι οι αεροπορικές εταιρείες θα χρειαστούν χρόνο μέχρι να αποκατασταθεί η κανονική τους λειτουργία.
«Θα γίνει με αργούς ρυθμούς», τόνισε ο Ντάφι, μιλώντας σε δημοσιογράφους έξω από τον Λευκό Οίκο.
Μέχρι τις 23:30 τοπική ώρα είχαν ακυρωθεί σχεδόν 10.000 πτήσεις, σύμφωνα με τον ιστότοπο παρακολούθησης πτήσεων Flightradar24. Περισσότερες από 2.200 ακυρώσεις αφορούσαν καθεμία από τις Delta Air Lines και American Airlines, ενώ οι ακυρώσεις της United Airlines έφτασαν τις 1.800. Ο ιστότοπος παρακολούθησης πτήσεων ανέφερε ότι ορισμένα αεροσκάφη σε μεγάλα αεροδρόμια περίμεναν περισσότερες από πέντε ώρες για να βρουν διαθέσιμη πύλη αποβίβασης.
Η τετράωρη καθήλωση των αεροσκαφών στο έδαφος σε ολόκληρη τη χώρα θα μπορούσε να προκαλέσει αναταραχές στα προγράμματα πτήσεων των αεροπορικών εταιρειών για αρκετές ημέρες, σύμφωνα με αναλυτές του κλάδου των αερομεταφορών.
Ο Ντάφι ανέφερε ότι δεκάδες χιλιάδες επιβάτες εγκλωβίστηκαν σε αεροδρόμια σε ολόκληρη τη χώρα, ενώ ενημέρωσε ότι συζήτησε το περιστατικό με τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, παρουσία του υπουργού Εσωτερικής Ασφάλειας, Μαρκγουέιν Μάλιν.
Τι οδήγησε στο χάος στα αεροδρόμια των ΗΠΑ
Σύμφωνα με το Reuters, η βλάβη αυτή αποτελεί την πιο πρόσφατη και δραματική ένδειξη της πίεσης που δέχεται το αμερικανικό σύστημα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας, το οποίο ταλανίζεται από παρωχημένη τεχνολογία, προβλήματα στον εξοπλισμό και τις επικοινωνίες, καθώς και από έλλειψη χιλιάδων ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας.
Ο Ντάφι δήλωσε ότι το πρόβλημα ξεκίνησε στις 3:36 μ.μ., όταν τα κέντρα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας παρουσίασαν αστάθεια στα συστήματα ραντάρ και επικοινωνιών. «Οι μεταγωγείς (switches) και οι δρομολογητές (routers) μας υπερφορτώθηκαν ουσιαστικά με δεδομένα, με αποτέλεσμα να αρχίσουν να παρουσιάζουν ασυνέπειες στα στοιχεία που παρείχαν. Γι’ αυτόν τον λόγο, θέσαμε το σύστημα εκτός λειτουργίας», δήλωσε ο Ντάφι, προσθέτοντας ότι σε καμία φάση δεν χάθηκε πλήρως η εικόνα από τα ραντάρ ή οι επικοινωνίες, και ότι κατέστη δυνατή η ασφαλής προσγείωση χιλιάδων αεροσκαφών.
50 δισεκ. δολάρια για εκσυγχρονισμό
Ο υπουργός υποστήριξε ότι το άμεσο πρόβλημα έχει επιλυθεί και οι πτήσεις είναι ασφαλείς, αλλά τόνισε την ανάγκη συνολικού εκσυγχρονισμού του πεπαλαιωμένου συστήματος ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας. Κατηγόρησε το Κογκρέσο για την ανεπαρκή χρηματοδότηση και ζήτησε 50 δισ. δολάρια για την αναβάθμισή του.
Νωρίτερα χθες, πριν από τη βλάβη, ο Λευκός Οίκος και το υπουργείο Μεταφορών είχαν ζητήσει από το Κογκρέσο να εγκρίνει χρηματοδότηση 30,1 δισ. δολαρίων για την αναβάθμιση των αεροδρομίων και των υποδομών ελέγχου της εναέριας κυκλοφορίας.
«Αυτό που έχουμε είναι ένα εξαιρετικά παλιό σύστημα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας», δήλωσε ο Ντάφι. «Δώστε μας τα χρήματα για να το φτιάξουμε».
Ο υπουργός Εσωτερικής Ασφάλειας, Μάλιν, επισήμανε ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει «καμία απολύτως ένδειξη» πως η διακοπή λειτουργίας οφείλεται σε κυβερνοεπίθεση ή σε κάποιο ανεξέλεγκτο σύστημα τεχνητής νοημοσύνης, αν και οι ερευνητές δεν έχουν αποκλείσει κανένα από τα δύο ενδεχόμενα.
«Φαίνεται πως το ζήτημα ήταν τεχνικής φύσης. Ωστόσο, συνεχίζουμε να το εξετάζουμε», τόνισε ο Μάλιν. Η Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας (NSA) συνεργάζεται με το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας για τη διερεύνηση της υπόθεσης, πρόσθεσε ο ίδιος.
Σύμφωνα με δύο στελέχη αεροπορικών εταιρειών, η διακοπή λειτουργίας φέρεται να επηρέασε ένα τηλεπικοινωνιακό δίκτυο το οποίο επιβλέπεται από τη L3Harris Technologies. Το δίκτυο αυτό διαχειρίζεται κρίσιμες ραδιοσυχνότητες, τις οποίες χρησιμοποιούν οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας για την επικοινωνία τους με τους πιλότους.
Η ταλαιπωρία για τους επιβάτες συνεχίζεται
Παρά την άρση της απαγόρευσης, η ταλαιπωρία των επιβατών συνεχίστηκε. Από τη Βοστώνη μέχρι το Σιάτλ και από τη Νέα Υόρκη μέχρι το Λος Άντζελες, οι επιβάτες γέμισαν τις αίθουσες αναχωρήσεων και τα γραφεία των αεροπορικών εταιρειών, καθώς οι καθυστερήσεις και οι ακυρώσεις αυξάνονταν και τα αεροσκάφη παρέμεναν καθηλωμένα στο έδαφος.
Χιλιάδες επιβάτες πέρασαν τη νύχτα στα αεροδρόμια, όμως οι αμερικανικές αεροπορικές εταιρείες δεν θα αναγκαστούν να τους αποζημιώσουν διότι δεν ευθύνονται εκείνες για το πρόβλημα στο σύστημα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας.
Η μόνη άλλη περίπτωση πανεθνικής αναστολής των πτήσεων στις ΗΠΑ, μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, σημειώθηκε τον Ιανουάριο του 2023, όταν η FAA ανέστειλε τις αναχωρήσεις των εσωτερικών πτήσεων για περίπου 90 λεπτά.
Την άνοιξη του 2025 δύο προβλήματα στις επικοινωνίες επηρέασαν τις πτήσεις στο Νιούαρκ -ένα από τα τρία μεγάλα αεροδρόμια που εξυπηρετούν τη Νέα Υόρκη- εξαιτίας βλάβης στο σύστημα επικοινωνίας του κέντρου ελέγχου που διαχειρίζεται τα αεροσκάφη κατά την προσέγγισή τους. Το κέντρο αυτό βρίσκεται στη Φιλαδέλφεια, 160 χιλιόμετρα νοτιότερα.
Επιπλέον, τον Σεπτέμβριο του 2026, εκατοντάδες πτήσεις ακυρώθηκαν κατά μήκος της Ανατολικής Ακτής, αφού από λάθος κόπηκε μια γραμμή τηλεπικοινωνιών.
