Σε επίσημη καταγγελία προς τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, προχώρησε η Κυπριακή Δημοκρατία, ζητώντας την άμεση παρέμβασή του για την ακύρωση των τουρκικών σχεδιασμών κατασκευής υποθαλάσσιου αγωγού φυσικού αερίου που προγραμματίζεται να συνδέσει την Τουρκία με τις κατεχόμενες περιοχές.
Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Κύπρου στον ΟΗΕ, πρέσβης Μαρία Μιχαήλ, απέστειλε σχετική επιστολή σε συνέχεια του λεγόμενου «μνημονίου συναντίληψης» που υπογράφηκε στις 10 Ιουλίου 2026 ανάμεσα στην Άγκυρα και το ψευδοκράτος. Η Λευκωσία υπογραμμίζει πως το εν λόγω μνημόνιο είναι νομικά άκυρο και ανυπόστατο, καθώς το παράνομο μόρφωμα στα κατεχόμενα στερείται διεθνούς νομικής προσωπικότητας.
Οι βασικές πτυχές της κυπριακής καταγγελίας:
Έναρξη προκαταρκτικών εργασιών: Η Τουρκία έχει ήδη εκδώσει NAVTEX (21 Ιουλίου) αναπτύσσοντας τα ερευνητικά σκάφη «Oruç Reis», «Denar Explorer», «Denar Pathfinder» και «Denar Surveyor», επιβεβαιώνοντας την πρόθεσή της να υλοποιήσει το έργο.
Τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου: Ο αγωγός, συνολικού μήκους 101 χιλιομέτρων (97 χλμ. υποθαλάσσια και 4 χλμ. χερσαία), σχεδιάζεται να συνδέσει το Αναμούρ της νότιας Τουρκίας με το κατεχόμενο χωριό Τράπεζα. Προβλέπει δύο αγωγούς 22 ιντσών για μεταφορά αερίου και προς τις δύο κατευθύνσεις.
Παραβίαση Διεθνούς Δικαίου: Η σχεδιαζόμενη διέλευση από τα χωρικά ύδατα, την ΑΟΖ και την υφαλοκρηπίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας συνιστά ευθεία παραβίαση της κυριαρχίας της, όπως αυτή ορίζεται από τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας και τα Ψηφίσματα 541 (1983) και 550 (1984) του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Στόχος η παγίωση των τετελεσμένων: Η Λευκωσία επισημαίνει ότι ο αγωγός διπλής κατεύθυνσης ενδέχεται να χρησιμοποιηθεί μελλοντικά για την ιδιοποίηση κυπριακών κοιτασμάτων, ενώ παράλληλα ενισχύει την πλήρη εξάρτηση των κατεχομένων από την Άγκυρα, κατά το πρότυπο του αγωγού μεταφοράς νερού του 2015.
Η διπλωματική αυτή κίνηση καταγράφεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία, μόλις λίγες ημέρες πριν από την προγραμματισμένη συνάντηση του Προέδρου Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν στις 26 Αυγούστου υπό την αιγίδα του ΟΗΕ. Η κυπριακή πλευρά ζήτησε η επιστολή να κυκλοφορήσει ως επίσημο έγγραφο της Γενικής Συνέλευσης του Οργανισμού.
