Η Μόσχα επιδιώκει να διατηρήσει τον στενότερο σύμμαχό της στη Μέση Ανατολή ενεργό απέναντι σε ΗΠΑ και Ισραήλ, παρατείνοντας μια σύγκρουση που της αποφέρει στρατιωτικά και οικονομικά οφέλη
Η Ρωσία έχει εντείνει τη συνεργασία της με το Ιράν στον τομέα των πληροφοριών και της στρατιωτικής τεχνολογίας, παρέχοντας δορυφορικές εικόνες και αναβαθμισμένα συστήματα drones που χρησιμοποιούνται για τον εντοπισμό και την προσβολή αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, αναφέρει η WSJ επικαλούμενη καλά πληροφορημένες πηγές.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η Μόσχα επιδιώκει να διατηρήσει τον στενότερο σύμμαχό της στη Μέση Ανατολή ενεργό απέναντι στη στρατιωτική ισχύ των ΗΠΑ και του Ισραήλ, παρατείνοντας παράλληλα μια σύγκρουση που αποφέρει στρατιωτικά και οικονομικά οφέλη για τη Ρωσία.
Ειδικότερα, η ρωσική υποστήριξη περιλαμβάνει εξαρτήματα τροποποιημένων drones τύπου Shahed, με στόχο τη βελτίωση της επικοινωνίας, της πλοήγησης και της ακρίβειας στόχευσης. Παράλληλα, η Ρωσία μεταφέρει την εμπειρία που έχει αποκομίσει από τη χρήση drones στον πόλεμο στην Ουκρανία, παρέχοντας τακτικές οδηγίες για τον αριθμό που πρέπει να χρησιμοποιούνται σε επιχειρήσεις και τα κατάλληλα ύψη επίθεσης.
Μάλιστα, την πληροφορία αυτή επιβεβαιώνει στη WSJ, μεταξύ άλλων, ανώτερος αξιωματούχος ευρωπαϊκής υπηρεσίας πληροφοριών.
Πληροφορίες για τις θέσεις των αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή
Βάσει προηγούμενου ρεπορτάζ της αμερικανικής εφημερίδας, η Ρωσία έχει επίσης παραδώσει στο Ιράν πληροφορίες για τις θέσεις αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, καθώς και των συμμάχων τους στην περιοχή. Η συνεργασία αυτή φαίνεται να εντάθηκε τις πρώτες ημέρες της σύγκρουσης, με τη Μόσχα να παρέχει πρόσφατα απευθείας δορυφορικές εικόνες στην Τεχεράνη, σύμφωνα με δύο από τις πηγές, μεταξύ των οποίων και Ευρωπαίος αξιωματούχος πληροφοριών και διπλωμάτης από τη Μέση Ανατολή.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι το είδος της υποστήριξης αυτής προσομοιάζει στις πληροφορίες που έχουν προσφέρει τα τελευταία χρόνια οι ΗΠΑ και οι ευρωπαϊκοί τους σύμμαχοι στην Ουκρανία. Στην περιοχή του Κόλπου, η ρωσική συνδρομή εκτιμάται ότι συνέβαλε σε πρόσφατα ιρανικά πλήγματα κατά αμερικανικών ραντάρ, περιλαμβανομένου συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για το σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας THAAD στην Ιορδανία, καθώς και στόχων στο Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και το Ομάν.
Το Κρεμλίνο δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό.
Λεπτομερέστερη καταγραφή κινήσεων και θέσεων σε στεριά και θάλασσα
Οι δορυφορικές εικόνες επιτρέπουν λεπτομερέστερη καταγραφή κινήσεων και θέσεων τόσο χερσαίων όσο και θαλάσσιων στόχων, διευκολύνοντας τον σχεδιασμό επιθέσεων αλλά και την αξιολόγηση των ζημιών μετά από πλήγματα. Όπως δήλωσε ο Τζιμ Λάμσον, ερευνητής στο King’s College London και πρώην αναλυτής της CIA με εξειδίκευση στον ιρανικό στρατό, «εάν οι εικόνες που παρέχουν οι Ρώσοι περιλαμβάνουν λεπτομέρειες για συγκεκριμένους τύπους αεροσκαφών, αποθήκες πυρομαχικών, συστήματα αεράμυνας ή κινήσεις ναυτικών δυνάμεων, τότε έχουν σημαντική αξία πληροφοριών για το Ιράν και μπορούν να το ενισχύσουν ουσιαστικά».
Τα δεδομένα που παρέχει η Ρωσία προέρχονται από στόλο δορυφόρων που χρησιμοποιείται για στρατιωτικές επιχειρήσεις και διαχειρίζεται η Ρωσική Αεροδιαστημική Δύναμη (VKS), σύμφωνα με αξιωματούχο.
Κατά την τρέχουσα σύγκρουση, το Ιράν εμφανίζεται πιο αποτελεσματικό στον εντοπισμό και την προσβολή αμερικανικών και συμμαχικών στόχων σε σχέση με τον σύντομο πόλεμο των 12 ημερών του προηγούμενου έτους. Σύμφωνα με στρατιωτικούς αναλυτές, οι επιθέσεις του —με χρήση drones για τον κορεσμό των συστημάτων ραντάρ πριν από πυραυλικά πλήγματα— θυμίζουν έντονα τις τακτικές που εφαρμόζει η Ρωσία στην Ουκρανία.
«Η ιρανική στόχευση στον Κόλπο είναι πλέον πιο επικεντρωμένη σε ραντάρ και συστήματα διοίκησης και ελέγχου», δήλωσε η καθηγήτρια Νικόλ Γκραγιέφσκι από το Sciences Po στο Παρίσι, προσθέτοντας ότι «τα πακέτα επιθέσεων του Ιράν έχουν αρχίσει να μοιάζουν έντονα με εκείνα της Ρωσίας».
Τραμπ: «Η Μόσχα ίσως βοηθά λίγο το Ιράν»
Από την πλευρά των ΗΠΑ, ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ, που ηγείται των διαπραγματεύσεων με τη Μόσχα, δήλωσε ότι η Ρωσία αρνήθηκε πως παρέχει τέτοιου είδους πληροφορίες στο Ιράν. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε ότι θεωρεί πως η Μόσχα «ίσως βοηθά λίγο» την Τεχεράνη.
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Ολίβια Γουέιλς, δήλωσε ότι «καμία υποστήριξη που παρέχεται στο Ιράν από άλλες χώρες δεν επηρεάζει την επιχειρησιακή επιτυχία των ΗΠΑ», σημειώνοντας ότι ο αμερικανικός στρατός έχει πλήξει περισσότερους από 7.000 στόχους και έχει καταστρέψει πάνω από 100 ιρανικά ναυτικά μέσα, με αποτέλεσμα τη μείωση των πυραυλικών επιθέσεων κατά 90% και των επιθέσεων με drones κατά 95%.
Παρά το γεγονός ότι Ρωσία και Ιράν δεν διαθέτουν επίσημη στρατιωτική συμμαχία, η Τεχεράνη αποτελεί τον στενότερο εταίρο της Μόσχας στη Μέση Ανατολή και έναν από τους βασικούς προμηθευτές στρατιωτικού εξοπλισμού. Οι σχέσεις τους έχουν ενισχυθεί σημαντικά μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Οι δύο χώρες έχουν συγκροτήσει κοινές επιτροπές και ομάδες εργασίας για την ανταλλαγή στρατιωτικής τεχνογνωσίας, ενώ αντιπροσωπείες επισκέπτονται τακτικά η μία την άλλη και πραγματοποιούνται κοινές εκπαιδεύσεις. Η Ρωσία έχει επίσης κατασκευάσει και εκτοξεύσει έναν από τους πιο πρόσφατους δορυφόρους του Ιράν.
Σημαντική η προμήθεια Shahed από το Ιράν στη Ρωσία
Ιδιαίτερης σημασίας υπήρξε η προμήθεια drones τύπου Shahed από το Ιράν προς τη Ρωσία για τον πόλεμο στην Ουκρανία. Όταν η Ρωσία ξεκίνησε να τα χρησιμοποιεί, ομάδα Ιρανών αξιωματικών μετέβη στην Κριμαία για να παρακολουθήσει την αποτελεσματικότητά τους σε ουκρανικές πόλεις και στο μέτωπο. Σύμφωνα με την Ουκρανία, η Ρωσία έχει χρησιμοποιήσει περισσότερα από 57.000 drones αυτού του τύπου.
Στη συνέχεια, η Μόσχα ανέπτυξε εγχώρια παραγωγή των συγκεκριμένων drones, προσαρμόζοντάς τα ώστε να βελτιωθεί η ακρίβεια στόχευσης και η αντοχή τους σε ηλεκτρονικές παρεμβολές. Μέρος αυτών των τεχνολογικών βελτιώσεων μεταφέρεται πλέον πίσω στο Ιράν.
Η ρωσική υποστήριξη προς την Τεχεράνη παραμένει περιορισμένη, τόσο λόγω του συνεχιζόμενου πολέμου στην Ουκρανία όσο και λόγω της επιθυμίας του Κρεμλίνου να αποφύγει περαιτέρω ένταση με την Ουάσινγκτον. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Λάμσον, ακόμη και αυτή η περιορισμένη βοήθεια διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην ικανότητα του Ιράν να πλήττει συγκεκριμένους στρατιωτικούς στόχους.
Πού οφελείται η Ρωσία
Η σύγκρουση έχει, σε ορισμένα σημεία, ωφελήσει τη Ρωσία, καθώς έχει μειώσει τα αποθέματα αμερικανικών αντιαεροπορικών συστημάτων που προορίζονταν για την Ουκρανία. Παράλληλα, οι εντάσεις στον Περσικό Κόλπο και η διατάραξη της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ —από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου— έχουν ενισχύσει τις τιμές της ενέργειας, βασική πηγή εσόδων για τη ρωσική οικονομία.
Ωστόσο, η σύγκρουση ενέχει και κινδύνους για τη Μόσχα, ιδιαίτερα σε περίπτωση αποσταθεροποίησης του ιρανικού καθεστώτος. Παρά τη σχέση του Βλαντίμιρ Πούτιν με τον Ντόναλντ Τραμπ, το Κρεμλίνο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τις ΗΠΑ ως στρατηγικό αντίπαλο, όπως επισημαίνει ο Σάμιουελ Τσαράπ από το think tank RAND.
«Πρόκειται για μια ευκαιρία να επιστραφεί στις ΗΠΑ ένα μέρος της τακτικής που εφαρμόζουν μέσω της παροχής πληροφοριών στην Ουκρανία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
