Η άμεση αντίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν αναγνωρίζεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως συμφωνία που παράγει έννομα αποτελέσματα, με τις Βρυξέλλες να επαναλαμβάνουν τη σταθερή θέση τους υπέρ της Ελλάδας και της Κύπρου. Η αντίδραση αυτή ακολούθησε αμέσως μετά την επικύρωση της συμφωνίας από το λιβυκό Κοινοβούλιο.
Η παρέμβαση της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σε δήλωσή της ξεκαθάρισε ότι η συγκεκριμένη συμφωνία για την οριοθέτηση θαλάσσιων δικαιοδοσιών στη Μεσόγειο προσκρούει στο Δίκαιο της Θάλασσας και επηρεάζει αρνητικά τα δικαιώματα τρίτων κρατών. Παράλληλα, υπενθύμισε ότι η θέση της ΕΕ έχει διαμορφωθεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ήδη από το 2019 και παραμένει αμετάβλητη.
Η νομική θέση της ΕΕ: Παραβίαση του Δικαίου της Θάλασσας
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξέφρασε τη βαθιά της λύπη για την απόφαση της λιβυκής Βουλής. Στο μήνυμά της προς τη διεθνή κοινότητα, η ΕΕ τονίζει σαφώς τη νομική της αξιολόγηση: η συμφωνία παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και θεωρείται άκυρη και χωρίς νομική ισχύ. Σύμφωνα με την ΕΕ, μια διμερής συμφωνία δεν είναι δυνατόν να θίγει τα δικαιώματα άλλων χωρών της περιοχής.
Ρητή αναφορά και αλληλεγγύη προς Ελλάδα και Κύπρο
Στη δήλωση γίνεται ειδική και κατηγορηματική αναφορά στις δύο πληττόμενες χώρες μέλη. Η Ευρωπαϊκή Ένωση επαναβεβαιώνει την πλήρη αλληλεγγύη της προς την Ελλάδα και την Κύπρο, ενώ παράλληλα υπογραμμίζει την πάγια θέση της κατά οποιασδήποτε εξωτερικής παρέμβασης στις εσωτερικές υποθέσεις της Λιβύης.
Το φόντο των περιφερειακών εξελίξεων
Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως απόρροια της πρόσφατης επικύρωσης του μνημονίου από τη λιβυκή Βουλή, επαναφέροντας στο επίκεντρο της διεθνούς διπλωματίας τη διαμάχη για τις θαλάσσιες ζώνες στην Ανατολική Μεσόγειο και αναδεικνύοντας τις έντονες διαφορές μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.
