Η τελευταία έκθεση του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ) δείχνει ότι οι τιμές του τυπικού καλαθιού προϊόντων στα ελληνικά σούπερ μάρκετ παραμένουν χαμηλότερες σε σύγκριση με χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ρουμανία, η Βουλγαρία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Παρόλα αυτά, η Ελλάδα εμφανίζει υψηλότερη επιβάρυνση από τον ΦΠΑ, καταλαμβάνοντας τη δεύτερη θέση ανάμεσα στις εξεταζόμενες χώρες.
Η ανάλυση βασίστηκε σε 40 κατηγορίες προϊόντων, με δεδομένα από περισσότερα από 6.000 προϊόντα και 48 αλυσίδες σούπερ μάρκετ στις οκτώ χώρες. Οι τιμές εξετάστηκαν τόσο με τον ΦΠΑ όσο και χωρίς αυτόν, για να φανεί η πραγματική τιμή των προϊόντων. Αποκαλύφθηκε ότι ενώ η Ελλάδα έχει φθηνότερο μέσο καλάθι, ο υψηλός ΦΠΑ στα τρόφιμα (13%) αυξάνει την τελική τιμή σε σχέση με άλλες χώρες, όπου τα τρόφιμα υπάγονται σε χαμηλότερους συντελεστές. Μόνη εξαίρεση είναι η Βουλγαρία, που έχει ακόμα υψηλότερο ΦΠΑ 20%.
Η σύγκριση ανά χώρα δείχνει ότι η Γερμανία και η Γαλλία έχουν σημαντικά ακριβότερο καλάθι (35%-43%), το Ηνωμένο Βασίλειο περίπου 23%-31%, η Ιταλία 14%, η Ισπανία 12%, η Πορτογαλία 5%, η Ρουμανία 17% και η Βουλγαρία 7%. Χωρίς ΦΠΑ, οι διαφορές είναι ακόμα πιο έντονες.
Συμπερασματικά, παρά την υψηλή επιβάρυνση του ΦΠΑ, οι τιμές των προϊόντων στα ελληνικά σούπερ μάρκετ παραμένουν ανταγωνιστικές, αποτέλεσμα της στρατηγικής των προμηθευτών και των λιανεμπόρων να συγκρατούν τις τιμές τα τελευταία χρόνια. Η διαχρονική παρατήρηση δείχνει ότι η Ελλάδα συνεχίζει να προσφέρει φθηνότερο καλάθι σε σύγκριση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες, με μικρές διακυμάνσεις ανά έτος.
Παράγοντες όπως ο ΦΠΑ, οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης, οι καταναλωτικές συνήθειες, το κόστος παραγωγής και μεταφοράς, η αγορά και η γεωγραφία επηρεάζουν σημαντικά τις τελικές τιμές σε κάθε χώρα. Τα στοιχεία της έρευνας συλλέχθηκαν από μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ σε κάθε χώρα, όπως Σκλαβενίτης, ΑΒ, My Market, Carrefour, Lidl, Monoprix, Edeka, Morrisons και άλλες.
