Τις επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή στην Κύπρο και την ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά ανέδειξε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μετά το πέρας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Όπως δήλωσε, «η Κύπρος έχει επηρεαστεί άμεσα από αυτόν τον πόλεμο περισσότερο από κάθε άλλο κράτος μέλος», υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι η στάση της Λευκωσίας έστειλε «ένα σαφές, ενιαίο μήνυμα ότι η ασφάλεια της Κύπρου είναι η ασφάλεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επαίνεσε τον Νίκος Χριστοδουλίδης για τη διαχείριση της κατάστασης, σημειώνοντας ότι «υπάρχει κανονικότητα και ασφάλεια στην Κύπρο» και εκφράζοντας την πρόθεσή της να επισκεφθεί τη χώρα τον Απρίλιο, στο πλαίσιο άτυπου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Αναφερόμενη στις ενεργειακές εξελίξεις, τόνισε ότι ο πόλεμος επηρεάζει άμεσα την ευρωπαϊκή αγορά, κυρίως μέσω της ανόδου των τιμών. Όπως είπε, ο ενεργειακός εφοδιασμός της ΕΕ παραμένει διασφαλισμένος, ωστόσο «δεν είναι άτρωτη στις παγκόσμιες αυξήσεις τιμών», επισημαίνοντας ότι μόνο σε μία ημέρα οι τιμές φυσικού αερίου αυξήθηκαν κατά 30% μετά από επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές.
Η ίδια καταδίκασε τις επιθέσεις σε εγκαταστάσεις και εμπορικά πλοία, τονίζοντας ότι «αυξάνουν το κόστος και εντείνουν τους κινδύνους για τον μελλοντικό εφοδιασμό».
Για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων, υπογράμμισε την ανάγκη για «άμεσα μέτρα ανακούφισης όπου είναι δυνατόν και διαρθρωτικές αλλαγές όπου είναι αναγκαίο», εστιάζοντας σε τέσσερις βασικούς παράγοντες που καθορίζουν τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
Πρώτος παράγοντας είναι το κόστος ενέργειας, που αντιστοιχεί περίπου στο 56% της τελικής τιμής. Όπως σημείωσε, τα κράτη-μέλη μπορούν ήδη να αξιοποιήσουν εργαλεία κρατικών ενισχύσεων, ενώ «θα ενισχύσουμε περαιτέρω την ευελιξία» σε αυτόν τον τομέα.
Ακολουθούν οι χρεώσεις δικτύου (18%), για τις οποίες προωθούνται νομοθετικές παρεμβάσεις, κυρίως υπέρ των ενεργοβόρων βιομηχανιών, καθώς και οι φόροι και λοιπές επιβαρύνσεις (15%), που αναμένεται να αναθεωρηθούν ώστε η ηλεκτρική ενέργεια να φορολογείται λιγότερο από τα ορυκτά καύσιμα.
Όσον αφορά το Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών Ρύπων (ETS), προωθούνται αλλαγές για μεγαλύτερη ευελιξία και περιορισμό των διακυμάνσεων στις τιμές, ενώ, όπως τόνισε, έχει ήδη συμβάλει στη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και στην ενίσχυση επενδύσεων σε καθαρές μορφές ενέργειας.
Παράλληλα, ανακοίνωσε νέο χρηματοδοτικό εργαλείο ύψους 30 δισ. ευρώ, με την ονομασία «ETS Investment Booster», για την ενίσχυση έργων απανθρακοποίησης, δίνοντας έμφαση στην ταχύτητα υλοποίησης και την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη.
Κλείνοντας, σημείωσε ότι η ενέργεια αποτελεί βασικό πυλώνα της συνολικής στρατηγικής ανταγωνιστικότητας της ΕΕ, προαναγγέλλοντας πρωτοβουλίες για την απλούστευση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
