Κοινοβουλευτική Ερώτηση προς την Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κατέθεσε ο Βουλευτής Α’ Θεσσαλονίκης και Καθηγητής Ιατρικής Α.Π.Θ., Μιχάλης Χουρδάκης, σχετικά με την καθυστέρηση στην ανέγερση μνημείου στη μνήμη των 13 φοιτητών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης που έχασαν τη ζωή τους στο σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών.
Όπως επισημαίνεται στην Ερώτηση, παρότι ήδη από το 2023 το Πρυτανικό Συμβούλιο του Α.Π.Θ. ενέκρινε ομόφωνα την ανέγερση μνημείου εντός του πανεπιστημιακού χώρου, με τον διεθνούς φήμης γλύπτη και Ομότιμο Καθηγητή του Α.Π.Θ. Κωνσταντίνο Βαρώτσο να έχει προσφερθεί να φιλοτεχνήσει το έργο αφιλοκερδώς, μέχρι σήμερα δεν έχει ολοκληρωθεί η υλοποίησή του.
Καθώς συμπληρώνονται τρία έτη από την τραγωδία των Τεμπών, ζητείται σαφής ενημέρωση για το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η διαδικασία, τις τυχόν διοικητικές ή τεχνικές εκκρεμότητες, καθώς και για την ύπαρξη συγκεκριμένου και δεσμευτικού χρονοδιαγράμματος έναρξης και ολοκλήρωσης του έργου.
Η κοινοβουλευτική παρέμβαση υπογραμμίζει ότι η απόδοση τιμής στη μνήμη των φοιτητών αποτελεί θεσμική πράξη συλλογικής μνήμης και σεβασμού της ακαδημαϊκής κοινότητας, ανεξάρτητα από κάθε άλλη πτυχή του δυστυχήματος, και θέτει ζήτημα ευθύνης ως προς την υλοποίηση ομόφωνων αποφάσεων των πανεπιστημιακών οργάνων.
Δήλωση Δρ. Μιχάλη Χουρδάκη:
«Η μνήμη των φοιτητών που χάθηκαν στα Τέμπη δεν μπορεί να παραμένει σε διοικητική εκκρεμότητα. Τρία χρόνια μετά, η Πολιτεία και το Πανεπιστήμιο οφείλουν να προχωρήσουν με σαφήνεια και σοβαρότητα στην υλοποίηση μιας ομόφωνης απόφασης τιμής και μνήμης. Η συλλογική μνήμη δεν μπορεί να υπόκειται σε καθυστερήσεις ούτε να μετατρέπεται σε συμβολική υπόσχεση χωρίς αντίκρισμα.»
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Ερώτησης:
ΕΡΩΤΗΣΗ
Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2026
| Προς: | Την Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, κα Σοφία Ζαχαράκη |
| Θέμα: | «Η αδικαιολόγητη κωλυσιεργία στην ανέγερση του μνημείου για τους 13 φοιτητές του Α.Π.Θ. θύματα των Τεμπών: Θεσμική υποχρέωση ή επικοινωνιακή διαχείριση της λήθης;» |
Κυρία Υπουργέ,
Στις 28 Φεβρουαρίου 2026 συμπληρώνονται τρία έτη από το τραγικό σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών, το οποίο κόστισε τη ζωή σε 57 συνανθρώπους μας. Μεταξύ των θυμάτων, η πανεπιστημιακή κοινότητα της Θεσσαλονίκης υπέστη το βαρύτερο πλήγμα, θρηνώντας την απώλεια 13 φοιτητών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Α.Π.Θ.) και 3 φοιτητών άλλων ιδρυμάτων της πόλης.
Ήδη από το καλοκαίρι του 2023, η τότε ηγεσία του Α.Π.Θ. είχε προτείνει την ανέγερση μνημείου εντός του πανεπιστημιακού χώρου, πρόταση η οποία επικυρώθηκε ομόφωνα από το Πρυτανικό Συμβούλιο τον Οκτώβριο του 2023. Ο διεθνούς φήμης γλύπτης και Ομότιμος Καθηγητής του Α.Π.Θ., κ. Κωνσταντίνος Βαρώτσος, προσφέρθηκε να φιλοτεχνήσει το έργο αφιλοκερδώς, ενώ το Πανεπιστήμιο δεσμεύτηκε να καλύψει το κόστος των υλικών.
Καθώς πλησιάζει η τρίτη επέτειος του δυστυχήματος και δεδομένου ότι μέχρι σήμερα δεν έχει ολοκληρωθεί η ανέγερση του μνημείου, προκύπτει εύλογο ερώτημα ως προς την πορεία υλοποίησης της σχετικής απόφασης.
Η απόδοση τιμής στη μνήμη των φοιτητών που χάθηκαν αποτελεί θεσμική πράξη συλλογικής μνήμης και σεβασμού της ακαδημαϊκής κοινότητας, ανεξάρτητα από κάθε άλλη πτυχή του δυστυχήματος.
Το Υπουργείο Παιδείας, παρότι επικαλείται το αυτοδιοίκητο των Α.Ε.Ι. (άρθρο 16 του Συντάγματος και Ν. 4957/2022), φέρει την ευθύνη της εποπτείας για τη διασφάλιση της ηθικής και διοικητικής τάξης στα ανώτατα ιδρύματα και τη νομιμότητα των διοικητικών τους αποφάσεων. Η μη εκτέλεση μιας ομόφωνης απόφασης συλλογικού οργάνου για ένα ζήτημα μείζονος κοινωνικής και εθνικής σημασίας, εφόσον είναι νόμιμη, αποτελεί παράλειψη οφειλόμενης ενέργειας που εκθέτει το ίδρυμα και την πολιτεία.
Με βάση τα ανωτέρω, ερωτάται η αρμόδια Υπουργός:
- Σε ποιο ακριβώς στάδιο βρίσκεται σήμερα η διαδικασία υλοποίησης της απόφασης του Πρυτανικού Συμβουλίου του Α.Π.Θ. της 23ης Οκτωβρίου 2023 για την ανέγερση του μνημείου;
- Έχουν ολοκληρωθεί οι απαραίτητες διοικητικές, τεχνικές και πολεοδομικές εγκρίσεις; Εάν όχι, ποια στάδια εκκρεμούν;
- Υφίστανται αντικειμενικά νομικά, διοικητικά ή διαδικαστικά εμπόδια που ανέστειλαν την υλοποίηση; Εάν ναι, ποια είναι αυτά;
- Υπάρχει επικαιροποιημένο και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα για την έναρξη και ολοκλήρωση του έργου;
- Προτίθεται το Υπουργείο, σεβόμενο το αυτοδιοίκητο του ιδρύματος, αλλά και την ηθική υποχρέωση της Πολιτείας, να ζητήσει την κατάθεση συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος υλοποίησης του μνημείου, ώστε να τιμηθεί η μνήμη των φοιτητών μας με τη δέουσα σοβαρότητα;
