Μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα, φορολόγηση των υπερκερδών των ενεργειακών εταιρειών και επιτάχυνση των επενδύσεων στην αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας πρότεινε ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Γιάννης Μανιάτης, μιλώντας στο ΕΡΤnews και στην εκπομπή Δέκα με Τόνο, για το ενεργειακό κόστος στην Ελλάδα και τις επιλογές που έχει η χώρα απέναντι στις υψηλές τιμές.
Ο κ. Μανιάτης υποστήριξε ότι υπάρχει περιθώριο για μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στη βενζίνη, επικαλούμενος το παράδειγμα της Γερμανίας, η οποία, όπως ανέφερε, προχώρησε σε μείωση κατά περίπου 17 λεπτά το λίτρο.
Όπως εξήγησε, η μείωση αφορά τον ειδικό φόρο κατανάλωσης και όχι τον ΦΠΑ, ενώ υποστήριξε ότι και η Ελλάδα έχει περιθώριο να μειώσει τον συγκεκριμένο φόρο, στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών προδιαγραφών.
«Η Ελλάδα έχει πολύ υψηλή επιβάρυνση στα καύσιμα»
Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι η Ελλάδα βρίσκεται μεταξύ των χωρών της ΕΕ με τις υψηλότερες τιμές βενζίνης και ότι η συνολική επιβάρυνση από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης και τον ΦΠΑ είναι ιδιαίτερα υψηλή.
Στο πλαίσιο αυτό, επικαλέστηκε στοιχεία για την πορεία των φορολογικών εσόδων, υποστηρίζοντας ότι τα αυξημένα έσοδα δημιουργούν, κατά την άποψή του, περιθώριο για παρεμβάσεις στο κόστος των καυσίμων.
Ο ίδιος αμφισβήτησε την ανάγκη να προηγηθεί ευρωπαϊκή έγκριση για μια τέτοια κίνηση, παραπέμποντας σε χώρες που, όπως είπε, έχουν ήδη προχωρήσει σε μειώσεις.
Αιχμές για τη στάση της κυβέρνησης
Ερωτηθείς για το επιχείρημα ότι μια μείωση του φόρου θα πρέπει να συνυπολογιστεί στους δημοσιονομικούς περιορισμούς, ο κ. Μανιάτης χαρακτήρισε τις σχετικές κυβερνητικές αναφορές «συνονθύλευμα πληροφοριών» που, όπως είπε, προκαλεί σύγχυση στους πολίτες.
Σε άλλο σημείο της συνέντευξης, απέδωσε πιθανές καθυστερήσεις σε πολιτικά κίνητρα, λέγοντας ότι δεν μπορεί να γνωρίζει κανείς τα κίνητρα της κυβέρνησης και ότι ο ίδιος περιορίζεται, όπως τόνισε, στην «αντικειμενική πραγματικότητα» του ευρωπαϊκού καθεστώτος.
«Τεράστιο πρόβλημα» η έλλειψη αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο ζήτημα της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα έχει καθυστερήσει σημαντικά στην ανάπτυξη υποδομών που θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν καλύτερα την παραγωγή από ΑΠΕ.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η έλλειψη αποθήκευσης οδηγεί σε περιπτώσεις όπου η φθηνή παραγωγή από φωτοβολταϊκά δεν μπορεί να αξιοποιηθεί όταν υπάρχει πλεόνασμα, ενώ η ηλεκτρική ενέργεια που χρειάζεται τις βραδινές ώρες μπορεί να είναι ακριβότερη.
Το ζήτημα της χαμηλής αποθηκευτικής δυναμικότητας της Ελλάδας έχει τεθεί και σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Σε απάντηση του αρμόδιου επιτρόπου Βάλντις Ντομπρόβσκις σε ερώτηση του κ. Μανιάτη, επισημάνθηκε ότι η έλλειψη ευελιξίας μπορεί να αυξήσει τόσο την αστάθεια των τιμών όσο και το κόστος του ηλεκτρικού συστήματος.
Ο κ. Μανιάτης ανέφερε ότι υπάρχουν περίπου 4,5 GW έργων αποθήκευσης που περιμένουν έγκριση, υποστηρίζοντας ότι η καθυστέρηση στην υλοποίησή τους επιβαρύνει το ενεργειακό σύστημα.
Σταθερά τιμολόγια και προστασία των καταναλωτών
Στο μέτωπο των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος, ο ευρωβουλευτής τάχθηκε υπέρ των σταθερών τιμολογίων, υποστηρίζοντας ότι οι καταναλωτές δεν είναι σε θέση να παρακολουθούν διαρκώς τις διακυμάνσεις της αγοράς και να αξιολογούν σύνθετες παραμέτρους των τιμολογίων.
Όπως είπε, μετά την ενεργειακή κρίση που ακολούθησε τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η Ευρώπη παραμένει σε σημαντικό βαθμό εξαρτημένη από το φυσικό αέριο, το οποίο επηρεάζει τελικά και την τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας.
Η θέση του για μεγαλύτερη ανάπτυξη της αποθήκευσης και των ηλεκτρικών διασυνδέσεων έχει διατυπωθεί και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Τον Ιούνιο του 2026 ο κ. Μανιάτης είχε αναφέρει ότι εισηγείται χρηματοδότηση για ηλεκτρικές διασυνδέσεις και αποθήκευση ενέργειας.
«Να φορολογηθούν τα ουρανοκατέβατα κέρδη»
Ο κ. Μανιάτης επανέφερε παράλληλα την πρόταση για φορολόγηση των υπερκερδών των ενεργειακών εταιρειών, λέγοντας ότι η θέση αυτή έχει διατυπωθεί τόσο από το ΠΑΣΟΚ όσο και από την ευρωομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών.
Όπως υποστήριξε, υπάρχει ευρωπαϊκό πλαίσιο που επιτρέπει τη φορολόγηση κερδών τα οποία υπερβαίνουν ένα συγκεκριμένο επίπεδο σε σχέση με τον μέσο όρο προηγούμενων ετών.
Κατά τον ίδιο, η κυβέρνηση θα πρέπει να αξιοποιήσει όλα τα διαθέσιμα εργαλεία για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους, μεταξύ αυτών τη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, την αντιμετώπιση των υπερκερδών και την επιτάχυνση των επενδύσεων στην αποθήκευση.
«Να ανοίξει η αγορά στους μικρούς»
Ο ευρωβουλευτής έθεσε ακόμη ζήτημα πρόσβασης μικρότερων επενδυτών στον ηλεκτρικό χώρο, δηλαδή στη διαθέσιμη δυναμικότητα των δικτύων.
Όπως υποστήριξε, δήμοι, ενεργειακές κοινότητες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην πρόσβαση στο δίκτυο, ενώ ζήτησε να δοθεί μεγαλύτερος χώρος σε μικρούς παραγωγούς και αποκεντρωμένα ενεργειακά έργα.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε τη Γερμανία, όπου, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, σημαντικό ποσοστό της πράσινης παραγωγής προέρχεται από αγροτικούς συνεταιρισμούς, ενεργειακές κοινότητες και μικρομεσαίους επενδυτές. Αντίστοιχα, υποστήριξε ότι στην Ελλάδα η συμμετοχή αυτών των κατηγοριών είναι πολύ μικρότερη.
Περισσότερες διασυνδέσεις και μπαταρίες
Ο κ. Μανιάτης αναφέρθηκε και στον ευρωπαϊκό σχεδιασμό για την ενέργεια, υποστηρίζοντας ότι χρειάζονται περισσότερες ηλεκτρικές διασυνδέσεις με γειτονικές χώρες και περισσότερα συστήματα αποθήκευσης.
Στο πλαίσιο αυτό, έκανε ειδική αναφορά στην αντλησιοταμίευση, εξηγώντας ότι όταν υπάρχει πλεόνασμα ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, το νερό αντλείται σε υψηλότερο επίπεδο και στη συνέχεια, όταν υπάρχει ανάγκη, διοχετεύεται ξανά προς τα κάτω ώστε να παραχθεί ηλεκτρική ενέργεια.
Ως παράδειγμα ανέφερε το έργο αντλησιοταμίευσης στην Αμφιλοχία, το οποίο χαρακτήρισε χαρακτηριστική περίπτωση καθυστερήσεων. Η Αμφιλοχία περιλαμβάνεται πράγματι στα έργα αποθήκευσης που συνδέονται με το ελληνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Οι γεωτρήσεις στο Ιόνιο και το φυσικό αέριο
Στο τέλος της συζήτησης, ο κ. Μανιάτης χαιρέτισε την προοπτική έναρξης γεωτρήσεων στο Ιόνιο, υποστηρίζοντας ότι η Ευρώπη θα εξακολουθήσει να χρειάζεται φυσικό αέριο για τις επόμενες δεκαετίες.
Όπως ανέφερε, οι χώρες που διαθέτουν δικά τους κοιτάσματα φυσικού αερίου θα πρέπει να μπορούν να τα αξιοποιήσουν, ενώ η Ευρώπη, κατά την άποψή του, θα πρέπει να διευκολύνει αυτή τη διαδικασία.
Σε πρόσφατη συνέντευξή του, ο ίδιος είχε εκτιμήσει ότι τα κοιτάσματα φυσικού αερίου στο Ιόνιο και νότια της Κρήτης θα μπορούσαν να αποφέρουν στην Ελλάδα 60-70 δισ. ευρώ δημόσια έσοδα σε ορίζοντα 20-25 ετών. Πρόκειται για εκτίμηση του ίδιου και όχι για επιβεβαιωμένο μελλοντικό έσοδο.
