Νέα αναταραχή στις ενεργειακές αγορές προκαλεί η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, με τις επιπτώσεις να περνούν σταδιακά στο κόστος ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις στην Ελλάδα και την υπόλοιπη Ευρώπη.
Η επίθεση των Χούθι στον πετρελαιαγωγό της Σαουδικής Αραβίας, ο οποίος μεταφέρει αργό από τις ανατολικές περιοχές της χώρας προς την Ερυθρά Θάλασσα, έδωσε νέα ώθηση στις διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Ο συγκεκριμένος αγωγός έχει αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία για τις σαουδαραβικές εξαγωγές, καθώς αποτελεί μία από τις βασικές εναλλακτικές διαδρομές μετά τον ουσιαστικό αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ.
Άλμα στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου
Μετά την επίθεση, το Brent έφτασε κοντά στα 110 δολάρια το βαρέλι, ενώ η τιμή αναφοράς του φυσικού αερίου στην Ευρώπη, το TTF, ξεπέρασε τα 80 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Στη συνέχεια καταγράφηκε μερική αποκλιμάκωση, με το Brent να κινείται προς τα 102 δολάρια και το TTF κοντά στα 77 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Παρά την υποχώρηση, οι τιμές παραμένουν σημαντικά υψηλότερες από τα επίπεδα που καταγράφονταν στις αρχές του 2026, με το πετρέλαιο να είναι περίπου 70% ακριβότερο και το φυσικό αέριο περίπου 180% υψηλότερα.
Το κόστος για την Ευρώπη
Ιδιαίτερα βαρύ είναι ήδη το οικονομικό αποτύπωμα της ενεργειακής κρίσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Όπως ανέφερε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, από την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου η ΕΕ έχει δαπανήσει επιπλέον 90 δισ. ευρώ για την εισαγωγή ορυκτών καυσίμων, προκειμένου να εξασφαλίσει αντίστοιχες ποσότητες ενέργειας.
Η εκτόξευση του ενεργειακού κόστους μεταφέρεται σε ολόκληρη την οικονομία, αυξάνοντας τις δαπάνες για ηλεκτρική ενέργεια, μεταφορές και παραγωγή και ενισχύοντας τις πληθωριστικές πιέσεις.
Μερική επαναφορά των σαουδαραβικών εξαγωγών
Οι ανησυχίες για παρατεταμένη διακοπή των πετρελαϊκών εξαγωγών της Σαουδικής Αραβίας περιορίστηκαν μετά τις πληροφορίες ότι ο αγωγός αναμένεται να επαναλειτουργήσει άμεσα, έστω και μερικώς.
Παράλληλα, μέρος των φορτίων προς τις ασιατικές αγορές εξετάζεται να διοχετευθεί μέσω του Ομάν.
Ωστόσο, η συνολική εικόνα στην αγορά πετρελαίου παραμένει πιεσμένη, καθώς οι ροές από την περιοχή του Κόλπου έχουν περιοριστεί λόγω της σύγκρουσης ΗΠΑ και Ιράν. Την ίδια ώρα, οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις δημιουργούν πρόσθετες ανησυχίες για την παγκόσμια προσφορά.
Ακόμη πιο δύσκολη είναι η κατάσταση στην αγορά LNG. Οι εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου από το Κατάρ, που αντιστοιχούν περίπου στο 20% των παγκόσμιων εξαγωγών, παραμένουν μπλοκαρισμένες, καθώς δεν υπάρχει εναλλακτική θαλάσσια διαδρομή που να παρακάμπτει τα Στενά του Ορμούζ.
Πότε αναμένεται αποκλιμάκωση
Η πορεία των ενεργειακών τιμών τους επόμενους μήνες θα εξαρτηθεί κυρίως από την εξέλιξη των πολεμικών συγκρούσεων και από το πόσο γρήγορα θα αποκατασταθούν οι βασικές οδοί μεταφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Σύμφωνα με τις προθεσμιακές αγορές, το Brent αναμένεται να υποχωρήσει κάτω από τα 100 δολάρια το βαρέλι για τις παραδόσεις του Δεκεμβρίου. Για τον Μάρτιο του 2027 εκτιμάται ότι θα κινηθεί κοντά στα 90 δολάρια, ενώ μεγαλύτερη αποκλιμάκωση προβλέπεται από τον Ιούλιο του 2027, όταν η τιμή θα μπορούσε να διαμορφωθεί γύρω στα 82,5 δολάρια.
Στην αγορά φυσικού αερίου η αποκλιμάκωση αναμένεται πιο αργή. Το TTF εκτιμάται ότι θα παραμείνει κοντά στα σημερινά επίπεδα έως τον Μάρτιο, πριν υποχωρήσει περίπου στα 60 ευρώ ανά μεγαβατώρα τον Απρίλιο. Για τον Ιούλιο του 2027 οι προθεσμιακές τιμές διαμορφώνονται κοντά στα 50 ευρώ.
Τα σενάρια της ΕΚΤ
Στο ενδεχόμενο παρατεταμένων υψηλών ενεργειακών τιμών προετοιμάζεται και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η οποία εξετάζει διαφορετικές εκδοχές για την πορεία του πληθωρισμού.
Για το τέταρτο τρίμηνο του 2026, τα σενάρια της ΕΚΤ για το πετρέλαιο προβλέπουν τιμή περίπου 87 δολάρια το βαρέλι στο βασικό σενάριο, 99 δολάρια στο δυσμενές και έως 132 δολάρια στο ακραίο.
Για το φυσικό αέριο, αντίστοιχα, οι τιμές διαμορφώνονται στα 60, 77 και 130 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Το επόμενο διάστημα θα είναι κρίσιμο, καθώς η εξέλιξη των συγκρούσεων, η αποκατάσταση των σαουδαραβικών εξαγωγών και η επανεκκίνηση των ροών LNG από το Κατάρ θα κρίνουν σε μεγάλο βαθμό εάν οι ενεργειακές αγορές θα επιστρέψουν σταδιακά σε ηπιότερα επίπεδα ή θα παραμείνουν υπό έντονη πίεση.
