Σε συνέντευξή του στην εκπομπή «Δέκα με τόνο» του ΕΡΤnews, ο υφυπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Στέφανος Γκίκας τοποθετήθηκε εκτενώς για το περιστατικό με το θαλάσσιο drone που εντοπίστηκε στη Λευκάδα, αλλά και για ζητήματα ασφάλειας στη θάλασσα, την επιτήρηση των ελληνικών υδάτων και τις διεθνείς γεωπολιτικές εξελίξεις.
«Άδικη κριτική για ξέφραγο αμπέλι»
Απαντώντας στην πολιτική κριτική περί «ξέφραγου αμπελιού» στα ελληνικά νερά, ο Στέφανος Γκίκας εμφανίστηκε ιδιαίτερα αιχμηρός, κάνοντας λόγο για άδικες τοποθετήσεις.
«Κατ’ αρχάς είναι μια άδικη κριτική αυτή από το ΠΑΣΟΚ που δυστυχώς για ακόμα μια φορά για θέματα τόσο σοβαρά και εθνικής υφής τα βάζει στον κουβά της μικροπολιτικής. Πραγματικά λυπάμαι γιατί είναι άδικη κριτική» ανέφερε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα υπερασπίστηκε το επίπεδο επιχειρησιακής ετοιμότητας των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας, σημειώνοντας ότι τα τελευταία χρόνια έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος.
«Οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις και τα Σώματα Ασφαλείας έχουν κάνει τεράστια πρόοδο. Έχουμε αυξήσει σημαντικά τις δυνατότητες και βεβαίως έχουμε δρόμο μπροστά μας ακόμα» είπε.
Ο κ. Γκίκας αναφερόμενος αναλυτικά στην υπόθεση του θαλάσσιου drone που εντοπίστηκε στη θαλάσσια περιοχή του Ιονίου, κοντά στη Λευκάδα, σημείωσε ότι είναι ένα εξαιρετικά σοβαρό περιστατικό που βρίσκεται ακόμη υπό διερεύνηση.
Όπως τόνισε, πρόκειται για υπόθεση που έχει κινητοποιήσει πλήρως τις ελληνικές αρχές. «Είναι μια πολύ σοβαρή υπόθεση. Οι ελληνικές αρχές από την πρώτη στιγμή έχουν πέσει πάνω στο ζήτημα αυτό. Εξετάζουν από ποια χώρα κατασκευάστηκε, προσπαθούμε να βρούμε πώς βρέθηκε εδώ και ποια ήταν η αποστολή του. Αυτή τη στιγμή οι έρευνες είναι σε εξέλιξη» σημείωσε.
Ο Στέφανος Γκίκας περιέγραψε επίσης τα σενάρια που εξετάζονται για την προέλευση και τη διαδρομή του drone, κάνοντας αναφορά σε πιθανές εξελίξεις στη γεωπολιτική σκακιέρα της Ανατολικής Μεσογείου.
«Σενάρια υπάρχουν. Το επικρατέστερο σενάριο είναι ότι, ακριβώς επειδή υπάρχουν στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου κινήσεις του ρωσικού σκιώδους στόλου και έχουν υπάρξει πρόσφατες επιθέσεις, οι Ουκρανοί έχουν μεταφέρει κάποια τέτοια drones με εκρηκτικά προκειμένου να δημιουργήσουν πρόβλημα σε ρωσικά πλοία» ανέφερε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, τα συγκεκριμένα συστήματα έχουν μεγάλη επιχειρησιακή εμβέλεια, γεγονός που καθιστά δύσκολο τον άμεσο εντοπισμό τους.
«Αυτά τα drones έχουν μεγάλη εμβέλεια, μπορεί να βρίσκονται ακόμα και 400, 500, 600 χιλιόμετρα μακριά και να κατευθύνονται εδώ. Φαίνεται ότι αυτό υπέστη κάποια βλάβη και εκινείτο ακυβέρνητο» είπε.
Ο κ. Γκίκας ανέφερε πώς το drone θα μπορούσε να αποτελέσει κίνδυνο για πολίτες και τουριστικές περιοχές. «Εμείς θεωρούμε ότι είναι ένα σοβαρό γεγονός, διότι ένα σκάφος το οποίο κυκλοφορεί ακυβέρνητο και χωρίς σήμανση, χωρίς πλάκα, χωρίς τίποτα, ένα μαύρο πράγμα με εκρηκτικά θα μπορούσε κάλλιστα να πέσει σε ένα τουριστικό σημείο» σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ο υφυπουργός υπογράμμισε ότι το περιστατικό συνέβη σε μια ιδιαίτερα πολυσύχναστη θαλάσσια ζώνη του Ιονίου, με έντονη τουριστική δραστηριότητα.
«Μιλάμε για περιοχή Κέρκυρα, Παξοί, Λευκάδα, όπου έρχονται συνεχώς κότερα από την Ιταλία. Είναι μια ήρεμη περιοχή, και γι’ αυτό ακριβώς η υπόθεση αξιολογείται ως σοβαρή» ανέφερε.
Για τον εντοπισμό του drone και την επιχειρησιακή ετοιμότητα
Απαντώντας στην κριτική ότι το drone εντοπίστηκε τυχαία από ψαράδες, ο Στέφανος Γκίκας υποστήριξε ότι η εικόνα των ελληνικών υδάτων και οι επιχειρησιακές δυνατότητες πρέπει να αξιολογούνται με ρεαλισμό.
«Δεν ζούμε αυτή τη στιγμή μια πολεμική κατάσταση στη χώρα μας. Στο Ιόνιο υπάρχουν τόσες χιλιάδες χιλιόμετρα ακτογραμμής και χιλιάδες σκάφη. Ένα αντικείμενο μπορεί να περάσει ως σκάφος αναψυχής ή ψαράδικο και να μην προκαλέσει ανησυχία» είπε.
Ωστόσο άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο αυστηροποίησης των μέτρων, εφόσον προκύψουν νέα δεδομένα. «Εάν δούμε ότι αυτό είναι κάτι που μπορεί να επαναληφθεί, τότε αλλάζουν τα μέτρα ασφαλείας και ανεβαίνουν τα επίπεδα επιτήρησης» τόνισε.
Παράλληλα ξεκαθάρισε ότι οι ελληνικές αρχές διαθέτουν τα μέσα για ενισχυμένη επιτήρηση, εφόσον υπάρχει σχετική πληροφορία.
«Φυσικά έχει δυνατότητες το Λιμενικό και το Πολεμικό Ναυτικό. Αν υπήρχε πληροφορία ότι τέτοια drones βρίσκονται στην περιοχή, τα μέτρα θα ήταν πολύ πιο αυστηρά» ανέφερε.
Έρευνες σε εξέλιξη και εκτίμηση για την πορεία της υπόθεσης
Ο υφυπουργός υπογράμμισε ότι η υπόθεση διερευνάται σε βάθος τόσο σε επιχειρησιακό όσο και σε διπλωματικό επίπεδο.
«Οι ελληνικές αρχές κάνουν αυτό που πρέπει να κάνουν και στο διπλωματικό και στο επιχειρησιακό πεδίο. Θεωρούμε ότι είναι ένα σοβαρό γεγονός και η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη» είπε.
Αναφερόμενος στην πιθανή εξέλιξη της υπόθεσης, σημείωσε ότι πρόκειται πιθανότατα για μεμονωμένο περιστατικό, χωρίς να αποκλείει όμως την ανάγκη αναπροσαρμογής των μέτρων.
«Αυτό είναι ένα μεμονωμένο, σοβαρό γεγονός και τα επιχειρησιακά ζητήματα θα κλιμακωθούν ανάλογα με τα ευρήματα της έρευνας» κατέληξε.
Για τα Στενά του Ορμούζ και την ένταση στην ευρύτερη περιοχή
Ο υφυπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής αναφέρθηκε και στις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή των Στενών του Ορμούζ, υπογραμμίζοντας ότι η κατάσταση παραμένει ρευστή και με αυξημένο επιχειρησιακό και γεωπολιτικό ρίσκο.
«Δεν έχει αλλάξει η εικόνα μέσα στον Περσικό Κόλπο. Εξακολουθούν να είναι έντεκα ελληνικά πλοία εντός του Περσικού Κόλπου, ενώ πλοία με ελληνική σημαία και Έλληνες ναυτικούς βρίσκονται επίσης στην περιοχή. Συνολικά όμως μιλάμε για 55 πλοία ελληνικών συμφερόντων στην ευρύτερη περιοχή» ανέφερε.
Όπως σημείωσε, η πίεση στη διεθνή ναυσιπλοΐα είναι ιδιαίτερα αυξημένη. «Εξακολουθούν να παραμένουν εγκλωβισμένα περίπου 1.600 εμπορικά πλοία και πάνω από 20.000 ναυτικοί. Είναι ένας τεράστιος αριθμός και δείχνει το μέγεθος της πίεσης που υπάρχει» τόνισε.
Ο υφυπουργός αναφέρθηκε επίσης σε επιθέσεις που έχουν καταγραφεί το τελευταίο διάστημα. «Από την αρχή της έντασης έχουν υποστεί επιθέσεις 43 εμπορικά πλοία. Μέσα σε αυτά είναι και εννέα ελληνικών συμφερόντων, χωρίς όμως να υπάρχουν Έλληνες ναυτικοί ή πλοία με ελληνική σημαία σε αυτά τα περιστατικά» είπε.
Αναφερόμενος στις διεθνείς διαπραγματεύσεις, ο Στέφανος Γκίκας εξέφρασε συγκρατημένη αισιοδοξία για πιθανή αποκλιμάκωση της έντασης. «Πιστεύω ότι θα επικρατήσει το σενάριο της συμφωνίας. Εκτιμούμε ότι σύντομα θα υπάρξουν ανακοινώσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν» σημείωσε.
Ωστόσο, όπως διευκρίνισε, ακόμη και σε περίπτωση συμφωνίας, η ομαλοποίηση της κατάστασης δεν θα είναι άμεση. «Ακόμα και αν σήμερα υπήρχε συμφωνία, θα χρειαστούν τουλάχιστον ένας με δύο μήνες για να ομαλοποιηθεί η κατάσταση. Πολλοί πλοιοκτήτες θα είναι επιφυλακτικοί να περάσουν από μια τόσο ασταθή περιοχή» είπε.
Ο υφυπουργός αναφέρθηκε στη στρατηγική σημασία της περιοχής, επισημαίνοντας ότι δεν αφορά μόνο την ενέργεια αλλά και κρίσιμες πρώτες ύλες.
«Δεν είναι μόνο το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Από τα Στενά του Ορμούζ περνάει περίπου το ένα τέταρτο της παγκόσμιας παραγωγής θείου, που σχετίζεται με τα λιπάσματα, αλλά και μεγάλο μέρος της παραγωγής υλικών για πλαστικά» ανέφερε.
Όπως τόνισε, η κατάσταση επηρεάζει συνολικά την παγκόσμια οικονομία και τις θαλάσσιες μεταφορές. «Δεν συμφέρει κανέναν να παρατείνεται αυτή η αβεβαιότητα στο παγκόσμιο σκηνικό» υπογράμμισε.
Επιπτώσεις στην ακτοπλοΐα και το μεταφορικό ισοδύναμο
Ο Στέφανος Γκίκας αναφέρθηκε και στις επιπτώσεις των διεθνών εξελίξεων στις τιμές καυσίμων και κατ’ επέκταση στις ακτοπλοϊκές μεταφορές, με άμεσο αντίκτυπο στα νησιά.
«Η αύξηση στο πετρέλαιο έχει φέρει αυξήσεις σε πολλά πράγματα, μεταξύ των οποίων και τα ακτοπλοϊκά εισιτήρια. Το καλοκαίρι θα είναι αρκετά επιβαρυμένο για τους νησιώτες και τις επιχειρήσεις» σημείωσε.
Παράλληλα αναφέρθηκε στο μεταφορικό ισοδύναμο, το οποίο, όπως είπε, συνεχίζεται με σημαντικές πληρωμές και παρεμβάσεις.
«Τον προηγούμενο μήνα πληρώσαμε το μεταφορικό ισοδύναμο επιβατών για το πρώτο εξάμηνο του 2025, περίπου 23 εκατομμύρια ευρώ σε πάνω από 260.000 νησιώτες. Αυτόν τον μήνα θα εξοφληθεί και το μεταφορικό ισοδύναμο καυσίμων, περίπου 4,8 εκατομμύρια ευρώ» είπε.
Ο υφυπουργός ανακοίνωσε επίσης ότι ανοίγει νέα φάση για τις επιχειρήσεις. «Στις 2 Ιουνίου θα ανοίξει η πλατφόρμα για το μεταφορικό ισοδύναμο επιχειρήσεων του 2023, με συνολικό ποσό 40 εκατομμυρίων ευρώ» ανέφερε, προσθέτοντας ότι θα υπάρξουν και προσαρμογές για μικρά και μεγαλύτερα νησιά.
