Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης ανακοίνωσε χθες καθολικό lockdown για όλα τα κτηνοτροφικά προϊόντα της Λέσβου, μετά την εμφάνιση της ζωονόσου του αφθώδους πυρετού σε μονάδα βοοειδών στην περιοχή Πελόπη, στη βορειοανατολική Λέσβο, τη Δευτέρα 16 Μαρτίου 2026. Τα μέτρα ισχύουν αναδρομικά για προϊόντα που παρήχθησαν ή εξήχθησαν από το νησί μετά τις 15 Ιανουαρίου και θα παραμείνουν σε εφαρμογή έως τις 15 Μαΐου 2026.
Η κτηνοτροφία αποτελεί βασικό πυλώνα της οικονομίας της Λέσβου. Οι τελευταίες εξελίξεις αφήνουν απούλητα περισσότερα από 70.000 αμνοερίφια που προορίζονταν για εξαγωγή λίγες μέρες πριν από το Πάσχα. Παράλληλα, έχει σταματήσει η παραλαβή γάλακτος από περίπου 9.000 καταγεγραμμένες μονάδες, που παράγουν καθημερινά 60–70 τόνους γάλακτος, με τιμή αγοράς περίπου 1,45€/κιλό. Το γάλα είτε τυροκομείται σε τοπικές μονάδες είτε εξάγεται σε εργοστάσια εκτός Ελλάδας για την παραγωγή των γνωστών ΠΟΠ τυριών, όπως το λαδοτύρι.
Μέτρα περιορισμού ζώων και προϊόντων
- Ζώα: Απαγορεύεται η μετακίνηση όλων των ευαίσθητων ειδών (βοοειδή, αιγοπρόβατα, χοίροι) για σφαγή, πάχυνση, αναπαραγωγή ή βόσκηση σε όλη τη Λέσβο, τουλάχιστον για 10 ημέρες, έως νέα αξιολόγηση.
- Γάλα και γαλακτοκομικά προϊόντα: Το νωπό γάλα και τα προϊόντα που ήδη έχουν παραχθεί ή θα παραχθούν δεν μπορούν να διακινηθούν εκτός Λέσβου. Η επεξεργασία επιτρέπεται μόνο εντός της ζώνης προέλευσης, με τήρηση μέτρων βιοασφάλειας και υποχρεωτική παστερίωση 72°C για 15 δευτερόλεπτα. Τα γαλακτοκομικά προϊόντα καταναλώνονται αυστηρά εντός του νησιού.
- Κρέας και υποπροϊόντα: Απαγορεύονται όλες οι σφαγές παραγωγικών ζώων. Σφάγια από εκμεταλλεύσεις εκτός Λέσβου μπορούν να διακινηθούν μόνο στην τοπική αγορά. Σφάγια από Λέσβο επιτρέπεται να διατεθούν στην αγορά μόνο μετά από θερμική επεξεργασία. Απαγορεύεται η αποστολή κρέατος, παρασκευασμάτων και ζωικών υποπροϊόντων εκτός νησιού.
- Οχήματα και μεταφορά προϊόντων: Υποχρεωτική τήρηση μέτρων βιοασφάλειας, απολύμανση οχημάτων, διακριτή χρήση ανά ζώνη και απαραίτητα παραστατικά καθαρισμού.
Ζώνες προστασίας
Στη Λέσβο ορίστηκαν:
- Ζώνη προστασίας: ακτίνα 3 χλμ. γύρω από τη μολυσμένη εκτροφή.
- Ζώνη επιτήρησης: ακτίνα 10 χλμ. γύρω από τη μολυσμένη εκτροφή.
- Απαγορευμένη ζώνη: υπόλοιπο νησί.
Στις εκτροφές που βρίσκονται στις ζώνες προστασίας και επιτήρησης πραγματοποιούνται έλεγχοι και επισκέψεις με προτεραιότητα στη ζώνη προστασίας, για την τήρηση των μέτρων βιοπροφύλαξης, όπως περίφραξη, απολυμάνσεις, χρήση προστατευτικής ένδυσης και τήρηση αρχείου επισκεπτών.
Οικονομικός και κοινωνικός αντίκτυπος
Η Λέσβος αντιμετωπίζει σοβαρό οικονομικό πλήγμα, με εκατοντάδες παραγωγούς να χάνουν σημαντικό μέρος των εισοδημάτων τους, ενώ η κοινωνική συνοχή του νησιού απειλείται από την παράλυση της κτηνοτροφικής δραστηριότητας.
Δημόσια υγεία και ενημέρωση
Ο αφθώδης πυρετός δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο, αλλά είναι εξαιρετικά μεταδοτικός για δίχηλα ζώα. Μεταδίδεται με άμεση επαφή, μολυσμένα αντικείμενα ή αερογενώς. Το υπουργείο καλεί όλους τους εμπλεκόμενους στην αλυσίδα παραγωγής να τηρούν αυστηρά τις οδηγίες των κτηνιατρικών αρχών.
Σήμερα, Παρασκευή 20 Μαρτίου, ο γενικός γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, επισκέπτεται τη Λέσβο για επιτόπιο έλεγχο και συντονισμό των μέτρων.
