Οι Ηνωμένες Πολιτείες κινούνται προς μια συνολική επαναδιαπραγμάτευση της αμυντικής τους συμφωνίας με τη Δανία, επιδιώκοντας την κατάργηση κάθε περιορισμού που αφορά τη στρατιωτική τους παρουσία στη Γροιλανδία. Όπως αποκαλύπτει το Bloomberg, η Ουάσιγκτον θέλει να αλλάξει θεμελιώδεις όρους της συμφωνίας, με στόχο να μετατραπεί το νησί σε περιοχή όπου οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις θα μπορούν να επιχειρούν χωρίς νομικά ή πολιτικά εμπόδια. Η διαπραγμάτευση αυτή έχει αναδειχθεί σε βασικό μέτωπο για την υλοποίηση των στρατηγικών επιδιώξεων του Ντόναλντ Τραμπ.
Η συμφωνία του 1951, η οποία αναθεωρήθηκε το 2004, προβλέπει ότι οι ΗΠΑ οφείλουν να ενημερώνουν και να διαβουλεύονται με τη Δανία και τη Γροιλανδία πριν προχωρήσουν σε οποιαδήποτε ουσιαστική μεταβολή των στρατιωτικών τους δραστηριοτήτων ή εγκαταστάσεων στο νησί. Αυτός ακριβώς ο όρος αποτελεί σήμερα το βασικό σημείο τριβής, καθώς οι Αμερικανοί διαπραγματευτές επιδιώκουν την αφαίρεσή του ή τη δραστική αποδυνάμωσή του, ώστε να μην υφίσταται καμία υποχρέωση έγκρισης ή συναίνεσης.
Πηγές με γνώση των συνομιλιών αναφέρουν στο Bloomberg ότι η αμερικανική πλευρά ζητά ρητές διατυπώσεις που θα κατοχυρώνουν πλήρη ελευθερία κινήσεων, χωρίς χρονικούς περιορισμούς ή περιορισμούς ως προς το είδος και την έκταση των στρατιωτικών επιχειρήσεων. Οι τελικοί όροι της συμφωνίας παραμένουν ακόμη υπό διαμόρφωση και συνεχίζουν να αποτελούν αντικείμενο έντονων διαπραγματεύσεων.
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άνα Κέλι, δήλωσε ότι εφόσον η συμφωνία ολοκληρωθεί —κάτι για το οποίο, όπως είπε, ο Πρόεδρος Τραμπ εμφανίζεται ιδιαίτερα αισιόδοξος— οι Ηνωμένες Πολιτείες θα έχουν επιτύχει όλους τους στρατηγικούς τους στόχους στη Γροιλανδία με χαμηλό κόστος και σε μόνιμη βάση. Πρόσθεσε ότι περισσότερες λεπτομέρειες θα γίνουν γνωστές όταν υπάρξει οριστική συμφωνία μεταξύ όλων των εμπλεκομένων πλευρών. Από την πλευρά της, η δανική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον δεν προχώρησε σε κανένα σχόλιο.
Η στάση αυτή ευθυγραμμίζεται με τις δημόσιες τοποθετήσεις του ίδιου του Τραμπ. Την Τετάρτη, μετά τη συνάντησή του με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, ανέφερε ότι υπάρχει ήδη ένα «πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας» για τη Γροιλανδία, χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει λεπτομέρειες.
«Θα συνεργαστούμε όλοι μαζί και το ΝΑΤΟ θα έχει ρόλο», δήλωσε χαρακτηριστικά, αφήνοντας να εννοηθεί ότι το εγχείρημα δεν περιορίζεται σε διμερές επίπεδο, αλλά εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο της Συμμαχίας. Επιστρέφοντας από το Νταβός, σημείωσε ότι μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες θα καταστεί σαφές αν η Κοπεγχάγη έχει δώσει το πράσινο φως.
Σε συνέντευξή του στο Fox Business, ο Τραμπ ήταν ακόμη πιο σαφής ως προς τις επιδιώξεις του, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ θα έχουν πλήρη και απεριόριστη στρατιωτική πρόσβαση στη Γροιλανδία, χωρίς χρονικό ορίζοντα ή περιορισμούς ως προς τις υποδομές και τα μέσα που θα μπορούν να αναπτύξουν.
Μια ενδεχόμενη τελική συμφωνία θα μπορούσε να εκτονώσει αυτό που πολλοί αναλυτές χαρακτηρίζουν ως τη σοβαρότερη ένταση στις διατλαντικές σχέσεις από την ίδρυση του ΝΑΤΟ μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Σύμφωνα με παλαιότερα ρεπορτάζ του Bloomberg, το σχέδιο που περιγράφεται περιλαμβάνει την ανάπτυξη αμερικανικών πυραυλικών συστημάτων, την παραχώρηση δικαιωμάτων εξόρυξης με στόχο τον περιορισμό της κινεζικής επιρροής, καθώς και ενισχυμένη παρουσία του ΝΑΤΟ στην Αρκτική. Σε αντάλλαγμα, ο Αμερικανός πρόεδρος φέρεται διατεθειμένος να δεσμευτεί ότι δεν θα επιβάλει δασμούς σε ευρωπαϊκά κράτη.
Η στρατηγική αυτή σηματοδοτεί μια σαφή αλλαγή πορείας σε σχέση με τις τελευταίες δεκαετίες, κατά τις οποίες η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία είχε μειωθεί αισθητά μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Από τις έως και 17 βάσεις που λειτουργούσαν παλαιότερα, σήμερα παραμένει μία κύρια εγκατάσταση, με περίπου 150 στρατιωτικούς και περισσότερους από 300 συμβασιούχους, πολλοί εκ των οποίων είναι Δανοί ή Γροιλανδοί.
Παραμένει αβέβαιο το κατά πόσο η Δανία και η Γροιλανδία θα αποδεχθούν αλλαγές τέτοιου μεγέθους. Η Δανή πρωθυπουργός Μέτε Φρεντέρικσεν έχει δηλώσει ότι και οι δύο πλευρές είναι ανοιχτές σε περαιτέρω επέκταση της αμυντικής συμφωνίας του 1951, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι οποιαδήποτε εξέλιξη πρέπει να γίνει με τρόπο σωστό και σεβαστό.
Πρώην Αμερικανοί αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι το ισχύον πλαίσιο ήδη παρέχει σημαντική ευελιξία στην Ουάσιγκτον και ότι τόσο η Δανία όσο και η Γροιλανδία εδώ και χρόνια ενθαρρύνουν αυξημένη αμερικανική παρουσία, η οποία λειτουργεί και ως μοχλός στήριξης της τοπικής οικονομίας. Όπως σημείωσε η πρώην αναπληρώτρια υφυπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Ίρις Φέργκιουσον, υπήρχε πάντοτε διάθεση διαλόγου όταν οι ΗΠΑ ζητούσαν μεγαλύτερη εμπλοκή — στοιχείο που εξηγεί γιατί η Γροιλανδία βρίσκεται σήμερα στο επίκεντρο ενός γεωστρατηγικού παζαριού με διεθνείς προεκτάσεις.
Πηγή: Newmoney.gr
